Nieuwe celstraf voor Iraanse filmmaker en dissident Jafar Panahi

Why This Matters

Key context: <p>Filmmaker Jafar Panahi is in Iran veroordeeld tot vijf jaar en een maand cel. Dat meldt zijn advocaat aan Iraanse media. Het is onduidelijk waarvan hij precies wordt beschuldigd. Of de Iraanse regisseur in Iran of in het buitenland verblijft is niet duidelijk.</p> <p>Behalve de celstraf worden ook alle bezittingen van Panahi in beslag genomen. Hij krijgt een reisverbod van twee jaar en hij mag twee jaar geen sociale media meer gebruiken.</p> <p>Panahi en zijn advocaat waren beiden niet bij de uitspraak aanwezig. Ze kwamen er pas achter toen de filmmaker ontdekte dat zijn bankrekeningen waren geblokkeerd. Daarop ging de advocaat informeren bij justitie, die hem over de straf informeerde.</p> <h2>'Propaganda'</h2> <p>De 66-jarige regisseur is een van de bekendste Iraanse dissidenten. Hij is al talloze keren gearresteerd en is meermaals veroordeeld door Iraanse rechtbanken voor "propaganda tegen het regime". In 2010 kreeg hij 6 jaar cel, al heeft hij die straf niet uitgezeten.</p> <p>In 2022 zat hij een celstraf uit in de beruchte Evin-gevangenis. Hij kwam na zes maanden op borgtocht vrij. In 2025 werd hij bij verstek veroordeeld tot een jaar cel. Panhi was toen in het buitenland, maar naar verluidt is hij begin dit jaar naar Iran teruggekeerd, toen de Verenigde Staten en Israël het land aanvielen. Mogelijk heeft hij daarna het land weer verlaten. </p> <p>Bij Panahi's straf uit 2010 bepaalde de rechtbank ook dat hij twintig jaar lang geen films meer mocht maken, maar aan dat verbod heeft Panahi zich niet gehouden. In het geheim en met eenvoudige middelen wist hij nog zes films uit te brengen. Soms moesten die op een usb-stick het land uit gesmokkeld worden.</p> <h2>Gouden Palm en Oscarnominatie</h2> <p>Panahi's werk snijdt maatschappelijke onderwerpen binnen Iran aan, zoals de positie van vrouwen of het optreden van het Iraanse regime. In het land zijn vrijwel al zijn films verboden.</p> <p>In het buitenland viel hij met zijn werk veelvuldig in de prijzen. Zijn laatste film, <em>It was just an accident</em>, gaat over een ex-gevangene die wraak wil nemen op de bewaker die hem in de gevangenis martelde. Daarmee won hij vorig jaar de <a href="https://nos.nl/artikel/2568583-gouden-palm-op-filmfestival-cannes-voor-iraanse-dissident-jafar-panahi">Gouden Palm</a> op het filmfestival van Cannes. Ook werd hij genomineerd voor een Oscar en twee Golden Globes.</p> This development from nos.nl highlights ongoing changes in the sector.