Nepal krijgt schadevergoeding uit klimaatfonds, maar die is veel te laag
Why This Matters
Key context: <p>Het is de klassieke strijd op vrijwel iedere klimaattop: armere landen willen geld om de klappen van klimaatverandering op te vangen, rijke landen willen dat geld maar mondjesmaat geven. Het resultaat daarvan zien we dit jaar: Nepal is het allereerste land dat een soort schadevergoeding krijgt van landen die veel CO2 hebben uitgestoten. Maar het is nauwelijks een doekje voor het bloeden.</p> <p>"We zijn blij dat er geld komt", zegt Sanot Adhikari. Hij is namens een Nepalese jongerenorganisatie aanwezig op de klimaattop die nu in Turkije wordt gehouden. "Maar het is wel echt heel weinig in vergelijking met de schade die we hebben."</p> <p>Iedere leek kan zien dat dat waar is. In augustus van dit jaar stortte in Nepal een deel van een berg naar beneden, zeer waarschijnlijk speelde klimaatverandering hierin een rol. De permafrost hoog in de bergen ontdooit bij hogere temperaturen, waardoor bergen instabiel worden. In Nepal verdwenen complete dorpen als gevolg daarvan onder de modder. Wegen, bruggen, volledige stuwmeren, alles werd vernietigd.</p> <h2>Klimaatschadefonds</h2> <p>Precies voor dit soort gebeurtenissen werd vier jaar geleden op de top in Egypte een klimaatschadefonds opgericht. In dat jaar waren er grote overstromingen in Pakistan en zetten armere landen rijke landen onder druk om een deel van de schade te vergoeden.</p> <p>Maar die rijke landen wilden geen harde verplichtingen aangaan, zegt klimaatwetenschapper Pieter Pauw. "Westerse landen zijn heel bang dat ze juridisch aansprakelijk worden. Dat er na iedere klimaatramp een rekening komt van een paar miljard. Dat willen ze absoluut voorkomen." Daarom werd een bijdrage aan het fonds vrijwillig.</p> <p>Nepal kan nu 20 miljoen dollar krijgen uit het schadefonds, het maximale bedrag dat het fonds uitkeert. "Ze hebben eigenlijk 230 keer zo veel nodig"", zegt Pauw. "Maar dat zit niet in het fonds. En zelfs als ze al het geld in het fonds naar Nepal zouden sturen, dan zijn er nog 120 andere landen die ook geld willen krijgen, dus dat gaat niet."</p> <p>Tot nu toe hebben landen ongeveer 800 miljoen dollar aan het fonds beloofd, waarvan ongeveer de helft ook echt is overgemaakt. De Nederlandse bijdrage was zo'n 15 miljoen euro, nog geen euro per Nederlander.</p> <h2>Rijke landen kijken naar elkaar</h2> <p>Het is dus bij lange na niet genoeg om alle aanvragen voor schadevergoedingen ook echt uit te keren. Daarom wordt weer naar rijkere landen gekeken. Voor Nepalezen heel logisch. "Landen als Nederland zijn niet in hun eentje verantwoordelijk voor deze ramp," zegt Sanot Adhikari, "maar ze hebben wel veel meer bijgedragen aan de opwarming van de aarde dan wij in Nepal. Daarom hebben ze ook een verantwoordelijkheid als dit soort rampen gebeuren."</p> <p>Maar als armere landen naar rijke landen kijken, kijken rijke landen naar elkaar. Want slechts een kleine groep landen betaalt daadwerkelijk voor dit soort fondsen. Dat zijn de landen, zoals Nederland, die in de jaren 90 al relatief rijk waren. De landen die sindsdien rijker zijn geworden - China en de olielanden in het Midden-Oosten bijvoorbeeld - dragen niet of nauwelijks bij.</p> <h2>'Oliebedrijven belasten'</h2> <p>Dat moet veranderen, zegt minister Van Veldhoven op de top in Turkije. "Er is meer geld nodig, maar dat kan niet altijd van dezelfde landen komen. We zullen toch echt met elkaar het gesprek aan moeten gaan over de deelname van die andere landen." Daar wordt nu ook wel over gesproken, maar tot concrete toezeggingen leidt het nog niet.</p> <p>Klimaatexpert Pieter Pauw ziet nog wel een andere oplossing. "Je kunt ook naar grote oliebedrijven kijken. De zeven grootste oliebedrijven hebben in het tweede kwartaal 90 miljard dollar winst gemaakt, 700.000 dollar per minuut. Als je daar een belasting op heft voor dit soort fondsen, dan pak je het eigenlijk aan bij de bron."</p> This development from nos.nl highlights ongoing changes in the sector.
Het is de klassieke strijd op vrijwel iedere klimaattop: armere landen willen geld om de klappen van klimaatverandering op te vangen, rijke landen willen dat geld maar mondjesmaat geven. Het resultaat daarvan zien we dit jaar: Nepal is het allereerste land dat een soort schadevergoeding krijgt van landen die veel CO2 hebben uitgestoten. Maar het is nauwelijks een doekje voor het bloeden. "We zijn blij dat er geld komt", zegt Sanot Adhikari. Hij is namens een Nepalese jongerenorganisatie aanwezig op de klimaattop die nu in Turkije wordt gehouden. "Maar het is wel echt heel weinig in vergelijking met de schade die we hebben." Iedere leek kan zien dat dat waar is. In augustus van dit jaar stortte in Nepal een deel van een berg naar beneden, zeer waarschijnlijk speelde klimaatverandering hierin een rol. De permafrost hoog in de bergen ontdooit bij hogere temperaturen, waardoor bergen instabiel worden. In Nepal verdwenen complete dorpen als gevolg daarvan onder de modder. Wegen, bruggen, volledige stuwmeren, alles werd vernietigd. Klimaatschadefonds Precies voor dit soort gebeurtenissen werd vier jaar geleden op de top in Egypte een klimaatschadefonds opgericht. In dat jaar waren er grote overstromingen in Pakistan en zetten armere landen rijke landen onder druk om een deel van de schade te vergoeden. Maar die rijke landen wilden geen harde verplichtingen aangaan, zegt klimaatwetenschapper Pieter Pauw. "Westerse landen zijn heel bang dat ze juridisch aansprakelijk worden. Dat er na iedere klimaatramp een rekening komt van een paar miljard. Dat willen ze absoluut voorkomen." Daarom werd een bijdrage aan het fonds vrijwillig. Nepal kan nu 20 miljoen dollar krijgen uit het schadefonds, het maximale bedrag dat het fonds uitkeert. "Ze hebben eigenlijk 230 keer zo veel nodig"", zegt Pauw. "Maar dat zit niet in het fonds. En zelfs als ze al het geld in het fonds naar Nepal zouden sturen, dan zijn er nog 120 andere landen die ook geld willen krijgen, dus dat gaat niet." Tot nu toe hebben landen ongeveer 800 miljoen dollar aan het fonds beloofd, waarvan ongeveer de helft ook echt is overgemaakt. De Nederlandse bijdrage was zo'n 15 miljoen euro, nog geen euro per Nederlander. Rijke landen kijken naar elkaar Het is dus bij lange na niet genoeg om alle aanvragen voor schadevergoedingen ook echt uit te keren. Daarom wordt weer naar rijkere landen gekeken. Voor Nepalezen heel logisch. "Landen als Nederland zijn niet in hun eentje verantwoordelijk voor deze ramp," zegt Sanot Adhikari, "maar ze hebben wel veel meer bijgedragen aan de opwarming van de aarde dan wij in Nepal. Daarom hebben ze ook een verantwoordelijkheid als dit soort rampen gebeuren." Maar als armere landen naar rijke landen kijken, kijken rijke landen naar elkaar. Want slechts een kleine groep landen betaalt daadwerkelijk voor dit soort fondsen. Dat zijn de landen, zoals Nederland, die in de jaren 90 al relatief rijk waren. De landen die sindsdien rijker zijn geworden - China en de olielanden in het Midden-Oosten bijvoorbeeld - dragen niet of nauwelijks bij. 'Oliebedrijven belasten' Dat moet veranderen, zegt minister Van Veldhoven op de top in Turkije. "Er is meer geld nodig, maar dat kan niet altijd van dezelfde landen komen. We zullen toch echt met elkaar het gesprek aan moeten gaan over de deelname van die andere landen." Daar wordt nu ook wel over gesproken, maar tot concrete toezeggingen leidt het nog niet. Klimaatexpert Pieter Pauw ziet nog wel een andere oplossing. "Je kunt ook naar grote oliebedrijven kijken. De zeven grootste oliebedrijven hebben in het tweede kwartaal 90 miljard dollar winst gemaakt, 700.000 dollar per minuut. Als je daar een belasting op heft voor dit soort fondsen, dan pak je het eigenlijk aan bij de bron."
Curation & Context
This page summarizes a public news report from nos.nl. Global News Hub provides the "Why This Matters" takeaway using editorial insights and AI curation to give readers rapid, high-value context before they click through to read the full article.